Những nghề mà người trong nghề nhận phản hồi từ chính người trong nghề — thường sớm muộn cũng biến chất.
Khi bạn thấy một nhà báo viết bài cốt để gây ấn tượng với các nhà báo khác, hay một chủ nhà hàng nấu nướng cốt để lấy le với giới sành ăn và các chủ nhà hàng khác — sản phẩm thường chẳng thực dụng, cũng chẳng chất lượng.
Nhà báo hay chủ quán ấy có thể gặt hái lời tán tụng trong mấy vòng tròn tinh hoa nào đó, nhưng điều ấy không phản ánh thực tại.
Còn nhà khoa học, người làm thực nghiệm — họ nhận phản hồi từ Mẹ Thiên Nhiên. Doanh nhân — nhận phản hồi từ thị trường tự do, nơi mọi người bỏ phiếu bằng tiền và thời gian của chính họ. Đó là những thước đo chuẩn hơn nhiều.
Ai được trả công để vận hành trong thế giới thực thì có xu hướng lạc quan. Ai vận hành trong tháp ngà thì được cơ chế khuyến khích trở thành người bi quan.
Muốn làm doanh nhân, bạn buộc phải lạc quan về chuyện mình đang tạo ra một thứ mà người khác sẽ thấy có giá trị.
Người mang triết lý bi quan thì thường mang luôn cả tâm lý bi quan.
Nếu đầu óc bạn quanh năm xoay quanh đủ mọi kịch bản thế giới sẽ đổ vỡ, tan hoang — điều đó ngấm vào cách bạn nhìn mọi thứ mỗi ngày: nhìn xã hội, nhìn gia đình, nhìn bạn bè — vì trong thâm tâm bạn tin cõi đời này đã bị tuyên án.
Bạn sẽ cảm thấy sức nặng ấy đè trên vai, và nó sẽ lộ ra trong chính cách bạn xuất hiện trước thế gian.
Ta thấy điều này đầy rẫy trên mạng xã hội. Doanh nhân thường bận đến mức chẳng có thì giờ la cà trên đó; còn lại là những nhà khoa học, học giả, nhà báo chán chường với đời — vì họ ôm một cái nhìn bi quan về thực tại, và cái nhìn ấy ăn mòn chính trải nghiệm sống của họ.
Ngược lại, những người đang kiến tạo là những người đang gắng đưa một điều mới mẻ vào cõi tồn tại.
Đáng tiếc thay, bi quan là niềm tin tự ứng nghiệm.
Ở đây chúng tôi giữ lập trường [của Deutsch] rằng: mọi tai ương đều bắt nguồn từ sự thiếu tri thức. Và lạc quan có lý trí là lối ra. Dữ liệu ủng hộ điều đó, lịch sử ủng hộ điều đó.
Bằng sức sáng tạo, ta luôn có thể tìm ra những lời giải thích tốt để cải thiện đời mình và đời của tất cả mọi người.
Vậy nên — hãy giữ lấy niềm lạc quan.